Σοβαρές διαστάσεις λαμβάνει το ζήτημα της προστασίας ανηλίκων που απομακρύνονται από τις οικογένειές τους λόγω κακοποιητικών ή ακατάλληλων συνθηκών, καθώς παιδιά καταλήγουν να παραμένουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα σε αστυνομικά τμήματα και παιδιατρικά νοσοκομεία, αντί να φιλοξενούνται σε κατάλληλες δομές.
Σύμφωνα με έρευνα της ΕΡΤ και της δημοσιογράφου Αναστασίας Αργυριάδου, το τελευταίο διάστημα τρία ανήλικα κορίτσια βρίσκονταν στα κρατητήρια της Γενικής Αστυνομικής Διεύθυνσης Αττικής (ΓΑΔΑ), ενώ, κατά τον χρόνο του σχετικού ρεπορτάζ, εκεί παρέμενε ένα 16χρονο κορίτσι, το οποίο είχε απομακρυνθεί από την οικογένειά του εξαιτίας ακατάλληλου περιβάλλοντος.
Η παραμονή των παιδιών σε αστυνομικούς χώρους, που υπό κανονικές συνθήκες θα έπρεπε να είναι προσωρινή, μπορεί να διαρκέσει ακόμη και μήνες. Η βασική αιτία είναι η έλλειψη διαθέσιμων και κατάλληλων δομών άμεσης φιλοξενίας, με αποτέλεσμα ανήλικοι που χρειάζονται προστασία να βρίσκονται σε χώρους που δεν έχουν σχεδιαστεί για να καλύπτουν τις ανάγκες τους.
Το πρόβλημα επεκτείνεται και στα παιδιατρικά νοσοκομεία. Όπως ανέφερε ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ, Μιχάλης Γιαννάκος, σε καταγραφή που πραγματοποιήθηκε δύο ημέρες πριν από την παρέμβασή του, 56 παιδιά φιλοξενούνταν στα νοσοκομεία «Αγία Σοφία» και «Αγλαΐα Κυριακού». Ορισμένα από αυτά παραμένουν εκεί για μήνες, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις η παραμονή φτάνει ακόμη και τον έναν χρόνο.
Η αδυναμία των κοινωνικών υπηρεσιών να εξασφαλίσουν κατάλληλο χώρο φιλοξενίας εγκλωβίζει ουσιαστικά τα παιδιά σε νοσοκομειακούς θαλάμους, χωρίς την εκπαίδευση, τις δραστηριότητες και την κοινωνική υποστήριξη που χρειάζονται. Παράλληλα, η παρατεταμένη παραμονή επηρεάζει την ψυχολογία τους, ενώ δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες και στη λειτουργία των νοσοκομείων, καθώς δεσμεύονται κλίνες που προορίζονται για παιδιά με προβλήματα υγείας.
Ο κ. Γιαννάκος υπογράμμισε ότι οι ανήλικοι χρειάζονται προνοιακές μονάδες, στις οποίες θα μπορούν να λαμβάνουν εξειδικευμένη φροντίδα, να συνεχίζουν το σχολείο τους και να συμμετέχουν σε εξωσχολικές δραστηριότητες, με στόχο την ομαλή κοινωνική τους επανένταξη.
Την ίδια ώρα, η Ελληνική Αστυνομία καλείται να διαχειριστεί περιστατικά που ξεπερνούν τον ρόλο και τις δυνατότητές της. Ο αντιπρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Αστυνομικών Υπαλλήλων, Χρήστος Συνδρεβέλης, επισήμανε ότι οι αστυνομικές υπηρεσίες βρίσκονται συχνά στην πρώτη γραμμή περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας και υποθέσεων που αφορούν ανηλίκους, χωρίς όμως να υπάρχουν διαθέσιμες δομές για την ασφαλή μεταφορά και φιλοξενία τους.
«Η Αστυνομική υπηρεσία δεν είναι κοινωνική υπηρεσία», σημείωσε, τονίζοντας την ανάγκη δημιουργίας οργανωμένων δομών με ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς και εξειδικευμένο προσωπικό.
Από την πλευρά της, η Ξένη Δημητρίου, εισαγγελέας του Αρείου Πάγου επί τιμή, υπενθύμισε ότι η προστασία των παιδιών κατοχυρώνεται από τη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Το άρθρο 20 προβλέπει ότι κάθε παιδί που στερείται το οικογενειακό του περιβάλλον δικαιούται ειδική προστασία και βοήθεια από το κράτος, ενώ μεταξύ των προβλεπόμενων λύσεων περιλαμβάνονται η αναδοχή, η υιοθεσία και η φιλοξενία σε κατάλληλες δομές.
Όπως εξήγησε, η προστατευτική φύλαξη σε αστυνομικό τμήμα δεν μπορεί να μετατρέπεται σε μακροχρόνια παραμονή. Η ανάγκη είναι να δημιουργηθούν μικρές, οργανωμένες μονάδες, με επιστημονική και ψυχολογική υποστήριξη, όπου τα παιδιά θα μπορούν να συνεχίσουν την καθημερινότητά τους με ασφάλεια και αξιοπρέπεια.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο πρόεδρος του «Χαμόγελου του Παιδιού», Κώστας Γιαννόπουλος, άσκησε κριτική στον τρόπο με τον οποίο εφαρμόστηκε το νέο πλαίσιο για τις δομές παιδικής προστασίας. Όπως υποστήριξε, οι αυστηρότερες προδιαγραφές που θεσπίστηκαν για τους χώρους φιλοξενίας, χωρίς να έχουν προηγηθεί οι αναγκαίες κρατικές υποδομές, δημιούργησαν πρόσθετα προβλήματα.
Αναφέρθηκε, μάλιστα, στις 13 μικρές μονάδες που είχε αναπτύξει ο οργανισμός, με στόχο τη φιλοξενία παιδιών σε ένα περιβάλλον που προσομοιάζει περισσότερο σε οικογενειακό σπίτι, με επιστημονική υποστήριξη και ένταξη στην τοπική κοινωνία. Όπως τόνισε, η πολιτεία όφειλε να έχει εξασφαλίσει τις απαραίτητες δημόσιες δομές πριν προχωρήσει στις αλλαγές του πλαισίου.
Ιδιαίτερα δύσκολη είναι η κατάσταση για τα μεγαλύτερα παιδιά, καθώς οι πιθανότητες να βρουν ανάδοχη ή θετή οικογένεια μειώνονται όσο αυξάνεται η ηλικία τους. Η Ξένη Δημητρίου περιέγραψε τη συγκεκριμένη κατηγορία ως ιδιαίτερα ευάλωτη, επισημαίνοντας ότι πολλά παιδιά παραμένουν χωρίς σταθερό περιβάλλον φροντίδας.
Η παρατεταμένη αβεβαιότητα και οι αποτυχημένες προσπάθειες ένταξης σε ένα νέο οικογενειακό περιβάλλον μπορούν να επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την ψυχολογία τους. Παιδιά που έχουν ήδη βιώσει την εγκατάλειψη ή την κακοποίηση κινδυνεύουν να αισθανθούν ξανά απόρριψη, όταν μια προσπάθεια αναδοχής δεν εξελίσσεται ομαλά.
Το ζήτημα, επομένως, δεν αφορά μόνο την εξεύρεση μιας διαθέσιμης κλίνης ή ενός προσωρινού χώρου φιλοξενίας. Αφορά τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος παιδικής προστασίας, το οποίο θα εξασφαλίζει σταθερότητα, ασφάλεια, εκπαίδευση και ουσιαστική ψυχοκοινωνική υποστήριξη.
Το κοινό μήνυμα των ειδικών είναι σαφές: τα παιδιά που απομακρύνονται από επικίνδυνα οικογενειακά περιβάλλοντα χρειάζονται προστασία και φροντίδα, όχι παρατεταμένη παραμονή σε κρατητήρια ή νοσοκομειακούς θαλάμους. Η πολιτεία καλείται να καλύψει τα κενά στις δομές φιλοξενίας, ώστε η απομάκρυνση από ένα κακοποιητικό περιβάλλον να αποτελεί την αρχή μιας ασφαλέστερης ζωής και όχι την αφετηρία μιας νέας περιόδου ανασφάλειας.
Με πληροφορίες από την ΕΡΤ



