Μετά από μαραθώνια συνεδρίαση που διήρκεσε περισσότερες από 12 ώρες, η Ολομέλεια της Βουλής ενέκρινε κατά πλειοψηφία το νομοσχέδιο του υπουργείου Πολιτισμού για τη διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς, την προστασία των έργων τέχνης και την αναδιοργάνωση του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ).
Το νομοσχέδιο υπερψηφίστηκε επί της αρχής μόνο από τη Νέα Δημοκρατία, ενώ όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης το καταψήφισαν, εκφράζοντας έντονες επιφυλάξεις για τις προβλέψεις του.
Μενδώνη: «Δεν αλλάζει το καθεστώς των μνημείων»
Στο επίκεντρο της κοινοβουλευτικής αντιπαράθεσης βρέθηκε το ζήτημα της διαχείρισης αρχαιολογικών χώρων και μνημείων, με την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη να απορρίπτει κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς περί ιδιωτικοποίησης.
Όπως τόνισε, η κυριότητα των μνημείων παραμένει αποκλειστικά στο Ελληνικό Δημόσιο, όπως προβλέπει το Σύνταγμα, ενώ η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς εξακολουθεί να διέπεται από τον αρχαιολογικό νόμο.
Η υπουργός διευκρίνισε ακόμη ότι η ανώνυμη εταιρεία που προβλέπεται στο νέο πλαίσιο δεν αποκτά κυριότητα επί αρχαιολογικών χώρων ή μνημείων και δεν έχει δυνατότητα εκποίησής τους, καθώς θα λειτουργεί αποκλειστικά ως φορέας διαχείρισης εντός του δημόσιου θεσμικού πλαισίου.
Πώς θα διαχειρίζονται τα έσοδα
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του νομοσχεδίου, η εταιρεία θα εισπράττει έσοδα για λογαριασμό του ΟΔΑΠ, χωρίς όμως να τα διαχειρίζεται η ίδια.
Τα έσοδα θα αποδίδονται στο σύνολό τους στον Οργανισμό Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων και στη συνέχεια θα κατευθύνονται στο υπουργείο Πολιτισμού για τη χρηματοδότηση δράσεων και έργων.
Αντιπαράθεση στη Βουλή
Απαντώντας στις επικρίσεις της αντιπολίτευσης, η Λίνα Μενδώνη έκανε λόγο για διαστρέβλωση του περιεχομένου του νομοσχεδίου, υποστηρίζοντας ότι οι αιτιάσεις περί ιδιωτικοποίησης δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές διατάξεις.
Παράλληλα, ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη περίπου 900 έργα πολιτισμού συνολικού ύψους άνω των 1,5 δισ. ευρώ, επισημαίνοντας πως σημαντικό μέρος αυτών υλοποιείται με αυτεπιστασία, δημιουργώντας θέσεις εργασίας στις τοπικές κοινωνίες.
Οι ανησυχίες για τους αρχαιολογικούς χώρους
Κατά τη συζήτηση, βουλευτές από όλες τις πτέρυγες της Βουλής έθεσαν ζητήματα που αφορούν την προστασία και την ανάδειξη αρχαιολογικών χώρων στις περιφέρειές τους.
Η υπουργός επανέλαβε ότι το ισχύον καθεστώς προστασίας των μνημείων δεν μεταβάλλεται και ότι η πολιτιστική κληρονομιά παραμένει πλήρως κατοχυρωμένη από την ελληνική νομοθεσία.
Τι ισχύει για το Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων
Η Λίνα Μενδώνη αναφέρθηκε και στο έργο του Μουσείου Εναλίων Αρχαιοτήτων, διαψεύδοντας ότι έχει απορριφθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Όπως δήλωσε, το έργο συγχρηματοδοτείται από ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους, αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2026 και να ανοίξει τις πύλες του για το κοινό στις αρχές του 2027.