Την επέκταση της φοροαπαλλαγής κατά 50% για τους Έλληνες επιστήμονες που επιστρέφουν από το εξωτερικό εξετάζουν στελέχη του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, σύμφωνα με πληροφορίες του Powergame.gr. Στόχος είναι να ενισχυθούν τα κίνητρα επαναπατρισμού εξειδικευμένου προσωπικού και να καλυφθούν σημαντικά κενά στην ελληνική αγορά εργασίας.
Η συζητούμενη αλλαγή αφορά τη δυνατότητα επέκτασης της φορολογικής ελάφρυνσης και στο εισόδημα που αποκτούν οι δικαιούχοι από εργασία στο εξωτερικό, εφόσον έχουν δηλώσει την Ελλάδα ως φορολογική κατοικία τους.
Τι ισχύει σήμερα για τη φοροαπαλλαγή 50%
Το ισχύον πλαίσιο προβλέπει έκπτωση 50% στον φόρο εισοδήματος για επτά συνεχόμενα έτη, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, για εργαζομένους που μεταφέρουν τη φορολογική κατοικία τους στην Ελλάδα, αφού προηγουμένως είχαν εργαστεί στο εξωτερικό για τουλάχιστον πέντε χρόνια.
Ωστόσο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, η ελάφρυνση αφορά το εισόδημα που αποκτάται από εργασία στην Ελλάδα και όχι τις αμοιβές από εργασία στο εξωτερικό.
Για παράδειγμα, ένας επιστήμονας που εργάζεται τέσσερις μήνες τον χρόνο στη Γερμανία και οκτώ μήνες στην Ελλάδα μπορεί, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να επωφελείται από τη φορολογική έκπτωση για το εισόδημα που αποκτά στην Ελλάδα. Το εισόδημα από την εργασία του στη Γερμανία δεν καλύπτεται από την ίδια ελάφρυνση, με την τελική φορολογική μεταχείριση να εξαρτάται και από τους εφαρμοστέους κανόνες και τις σχετικές συμβάσεις αποφυγής διπλής φορολογίας.
Τα αντικίνητρα για την επιστροφή στην Ελλάδα
Οι χαμηλότερες αμοιβές σε σχέση με αρκετές χώρες του εξωτερικού αποτελούν ένα από τα βασικά εμπόδια για την επιστροφή Ελλήνων επιστημόνων, ιδιαίτερα σε κλάδους όπως η ιατρική και η έρευνα.
Ορισμένοι εργαζόμενοι εξετάζουν το ενδεχόμενο να διατηρήσουν επαγγελματική δραστηριότητα στο εξωτερικό για μερικούς μήνες τον χρόνο και να εργάζονται το υπόλοιπο διάστημα στην Ελλάδα. Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκουν να περιορίσουν την απώλεια εισοδήματος, διατηρώντας παράλληλα την επαγγελματική τους σύνδεση με τη χώρα.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του δημοσιεύματος, η διαφορετική φορολογική μεταχείριση των εισοδημάτων από Ελλάδα και εξωτερικό εξετάζεται ως ένα επιπλέον αντικίνητρο για όσους επιθυμούν να επιστρέψουν.
Τι επιδιώκει το υπουργείο Οικονομικών
Η πιθανή επέκταση της φοροαπαλλαγής εκτιμάται ότι θα μπορούσε να ενισχύσει την επιστροφή εξειδικευμένων εργαζομένων. Παράλληλα, η αύξηση του αριθμού των εργαζομένων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα θα μπορούσε να συμβάλει στην ενίσχυση της παραγωγικότητας, στην κάλυψη κενών θέσεων και στη μεταφορά τεχνογνωσίας.
Πρόκειται, ωστόσο, για πρόταση που βρίσκεται υπό εξέταση και όχι για θεσμοθετημένη αλλαγή. Δεν έχει ανακοινωθεί επίσημα αν, πότε και με ποιους όρους θα μπορούσε να εφαρμοστεί.
ΟΟΣΑ: 60.000 Έλληνες ερευνητές και ακαδημαϊκοί στο εξωτερικό
Η προσέλκυση Ελλήνων επιστημόνων συνδέεται και με τη μελέτη του ΟΟΣΑ για την ελληνική διασπορά, η οποία παρουσιάστηκε τον περασμένο Ιούνιο σε συνεργασία με την αντιπροεδρία της κυβέρνησης και το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης και Ηλεκτρονικού Περιεχομένου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται στη μελέτη, περίπου 60.000 Έλληνες ερευνητές και ακαδημαϊκοί διαμένουν στο εξωτερικό και αποτελούν σημαντικό ανθρώπινο δυναμικό για τη χώρα, είτε μέσω της επιστροφής τους είτε μέσω συνεργασιών με ελληνικά πανεπιστήμια και ερευνητικά ιδρύματα.
Από το brain drain στη διεθνή κινητικότητα
Η μελέτη του ΟΟΣΑ επισημαίνει ότι η αξιοποίηση της ελληνικής διασποράς δεν περιορίζεται στον μόνιμο επαναπατρισμό. Περιλαμβάνει επίσης τη μεταφορά γνώσης, τη δημιουργία διεθνών συνεργασιών και την κυκλική κινητικότητα, δηλαδή τη δυνατότητα των επιστημόνων να εργάζονται ή να συνεργάζονται τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.
Η πρόκληση για την Ελλάδα είναι να διαμορφώσει πολιτικές που θα διευκολύνουν τη βιώσιμη επανένταξη των επιστημόνων και θα ενισχύσουν τη σύνδεσή τους με την εγχώρια οικονομία και την έρευνα.
Η ενδεχόμενη διεύρυνση της φοροαπαλλαγής κατά 50% αποτελεί μία από τις προτάσεις που εξετάζονται προς αυτή την κατεύθυνση, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει ανακοινωθεί οριστική απόφαση.