Συναγερμός για το νερό στην Ελλάδα! Η Αττική, η Λέρος και η Πάτμος κηρύχθηκαν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λειψυδρίας, μετά την υπογραφή των Υπουργικών Αποφάσεων από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου. Η απόφαση ήρθε μετά από αίτημα της ΕΥΔΑΠ και γνωμοδότηση της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ), καθώς τα αποθέματα νερού στους ταμιευτήρες βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, δημιουργώντας επείγουσα ανάγκη για άμεση διαχείριση των υδατικών πόρων.
Η Αττική αντιμετωπίζει ποσοστό υδατικού στρες 70%, με τη μείωση των βροχοπτώσεων κατά περίπου 25%, την αύξηση της ετήσιας εξάτμισης κατά 15% και την αύξηση της κατανάλωσης νερού κατά 6%. Ο ταμιευτήρας του Ευήνου βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, ακόμα χαμηλότερα από αυτά του 2008. Η ξηρασία που πλήττει την κρίσιμη λεκάνη του Ευήνου έχει μεγάλη διάρκεια, ενώ η επιστημονική παρακολούθηση δείχνει ότι η περίοδος ξηρασίας είναι συγκρίσιμη με την περίοδο 1988-1994.
Τα αποθέματα των ταμιευτήρων ήταν σχετικά σταθερά μέχρι το 2021, περίπου 1,1 δισ. κυβικά μέτρα, αλλά από το 2022 παρατηρείται πτώση περίπου 250 εκατ. κυβικών μέτρων ανά έτος. Το συνδυαστικό αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής, της μειωμένης βροχόπτωσης, της αυξημένης εξάτμισης και της αυξημένης ζήτησης καθιστούν το υδατικό πρόβλημα ιδιαίτερα επείγον.
Η κήρυξη σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης δεν συνοδεύεται από άμεσους περιορισμούς για τους πολίτες, αλλά δίνει προτεραιότητα στην άμεση υλοποίηση κρίσιμων έργων υποδομής, όπως:
Ενίσχυση και κατασκευή ταμιευτήρων, Βελτίωση δικτύων ύδρευσης, Ενίσχυση αποθεμάτων νερού.
Η διαδικασία επιτάχυνσης γίνεται σύμφωνα με τον νόμο 5215/25, μέσα από τη Μονάδα Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας του Υπερταμείου, εξασφαλίζοντας πλήρη διαφάνεια και νομιμότητα. Η Πολιτεία επιδιώκει να θωρακίσει την Αττική, τη Λέρο και την Πάτμο για τα επόμενα 25 χρόνια.
Αν και δεν υπάρχουν άμεσα μέτρα περιορισμού, η κατάσταση υπενθυμίζει την ανάγκη για υπεύθυνη χρήση νερού. Η ΕΥΔΑΠ έχει δημοσιεύσει οδηγίες για εξοικονόμηση νερού στο σπίτι και οι πολίτες καλούνται να δείξουν υπευθυνότητα, καθώς η σωστή χρήση του νερού είναι καθοριστική σε αυτή την κρίσιμη περίοδο.
Το φαινόμενο δεν είναι αποκλειστικό της Ελλάδας. Στη νότια Ευρώπη, περίπου το 30% του πληθυσμού ζει σε περιοχές με μόνιμη υδατική πίεση, ενώ έως και 70% αντιμετωπίζει εποχική λειψυδρία κατά τους θερινούς μήνες. Η Ισπανία, η Ιταλία, η Κύπρος και η Νότια Γαλλία έχουν εφαρμόσει ολοκληρωμένα μέτρα διαχείρισης νερού, που η Ελλάδα μελετά και προσαρμόζει για τη δική της στρατηγική.
Η Πολιτεία και η ΕΥΔΑΠ έχουν ήδη ολοκληρώσει μελέτες και σχεδιασμό για τα απαιτούμενα έργα, τα οποία θα υλοποιηθούν τάχιστα. Η ενημέρωση, η κατανόηση των επιλογών και η υπεύθυνη στάση των πολιτών θεωρούνται εξίσου σημαντικές με την υλοποίηση των υποδομών.
Το νερό δεν είναι ανεξάντλητο. Η υπεύθυνη χρήση του σήμερα θα διασφαλίσει την επάρκειά του αύριο. Η κατάσταση έκτακτης ανάγκης λειψυδρίας είναι ένα κρίσιμο βήμα για την προστασία των υδατικών πόρων της Αττικής, της Λέρου και της Πάτμου και καλεί όλους μας σε δράση.