Στη θαλάσσια περιοχή της Καρπάθου και στη συνέχεια σε διεθνή ύδατα κινήθηκε το γαλλικό ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo το μεσημέρι της Πέμπτης, συνεχίζοντας την αποστολή του για τις έρευνες που συνδέονται με την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου.
Το σκάφος είχε αποπλεύσει από την Κρήτη το απόγευμα της Τρίτης, αφού προηγουμένως είχε πραγματοποιήσει διήμερες εργασίες και δοκιμές σε ελληνικά χωρικά ύδατα, βόρεια του νησιού.
Κατά τη διάρκεια της πορείας του, το γαλλικό πλοίο δέχθηκε μήνυμα μέσω ασυρμάτου από την τουρκική φρεγάτα TCG Gökova, η οποία παρακολουθεί την κίνησή του. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η τουρκική πλευρά ανέφερε ότι το πλοίο βρίσκεται σε περιοχή που η Άγκυρα θεωρεί μέρος της τουρκικής υφαλοκρηπίδας και ότι μπορεί να συνεχίσει την αποστολή του με τη δική της συγκατάθεση.
Η γαλλική πλευρά, ωστόσο, δεν είχε υποβάλει αίτημα άδειας προς την Τουρκία, ενώ δεν προηγήθηκε διαδικασία ελέγχου ή προειδοποίησης από την τουρκική φρεγάτα.
Στο περιστατικό φέρεται να υπήρξε άμεση απάντηση από την ελληνική φρεγάτα «Λήμνος». Το Abeille Marengo συνέχισε κανονικά τις εργασίες του, βάσει των αδειών που έχουν χορηγηθεί από τις ελληνικές αρχές και της σχετικής ελληνικής NAVTEX.
Η αποστολή του Abeille Marengo για την ηλεκτρική διασύνδεση
Το Abeille Marengo είναι πλοίο υποστήριξης υπεράκτιων εργασιών και ρυμουλκό ανοικτής θαλάσσης (AHTS). Έχει ναυλωθεί από τη γαλλική εταιρεία Nexans και συμμετέχει στις θαλάσσιες έρευνες για το έργο Great Sea Interconnector, που αφορά την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης και Κύπρου.
Η αποστολή του περιλαμβάνει λεπτομερή χαρτογράφηση του θαλάσσιου πυθμένα, με τη χρήση τηλεχειριζόμενου υποβρύχιου οχήματος (ROV), προκειμένου να συγκεντρωθούν τα απαραίτητα στοιχεία για την υλοποίηση του έργου.
Την κίνησή του παρακολουθούν μονάδες του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού και του Λιμενικού Σώματος.
Το επόμενο κρίσιμο σημείο της διαδρομής
Σύμφωνα με την ανάλυση του διπλωματικού συντάκτη του ΕΡΤnews, Νίκου Μελέτη, η προσέγγιση του γαλλικού πλοίου στην επίμαχη θαλάσσια περιοχή αποτελεί σημαντικό δείκτη για το κατά πόσο θα τηρηθούν οι συνεννοήσεις που έχουν προηγηθεί σχετικά με το ερευνητικό πρόγραμμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Όπως εκτίμησε, η Τουρκία ενδέχεται να προχωρήσει σε κινήσεις κυρίως συμβολικού χαρακτήρα, χωρίς να θεωρείται δεδομένη κάποια ενέργεια υψηλής έντασης, με βάση το υφιστάμενο διπλωματικό κλίμα.
Το πλοίο αναμένεται να συνεχίσει ανατολικά, ακολουθώντας τη διαδρομή που έχει ανακοινωθεί μέσω NAVTEX από τον Υδρογραφικό Σταθμό Ηρακλείου του Πολεμικού Ναυτικού.
Πρόκειται για θαλάσσια περιοχή στην οποία η Τουρκία προβάλλει διεκδικήσεις επικαλούμενη το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Το καλοκαίρι του 2024, αντίστοιχες ερευνητικές δραστηριότητες είχαν διακοπεί έπειτα από την παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή.
Ελλάδα και Κύπρος έχουν εκδώσει τις σχετικές άδειες για τις έρευνες, ενώ η Άγκυρα επιχειρεί να αμφισβητήσει τη διαδικασία μέσω δικών της ναυτικών οδηγιών.
Η γαλλική διπλωματική παρέμβαση και οι αντιδράσεις των κομμάτων
Το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει και την πολιτική ηγεσία, καθώς ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, πρόκειται να ενημερώσει τους πολιτικούς αρχηγούς το Σάββατο.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Κωστής Χατζηδάκης, εξετάζεται το ενδεχόμενο να δοθεί στους αρχηγούς των κομμάτων και το περιεχόμενο της ρηματικής διακοίνωσης που απέστειλε η Γαλλία προς την Τουρκία.
Μέρος του εγγράφου παρουσιάστηκε στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του STAR. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που μεταδόθηκαν, το Παρίσι διευκρινίζει ότι η ενημέρωση της τουρκικής πλευράς έγινε αποκλειστικά για λόγους διπλωματικής αβροφροσύνης και όχι επειδή υπήρχε σχετική υποχρέωση.
Μάλιστα, η γαλλική πλευρά ξεκαθαρίζει ότι η συγκεκριμένη ενημέρωση δεν συνιστά αποδοχή ή αναγνώριση οποιασδήποτε θέσης σε σχέση με νομικές διαφορές για τις θαλάσσιες περιοχές.
Η ίδια διακοίνωση φέρεται να έχει αποσταλεί και στην Αίγυπτο. Από την πλευρά της, η Τουρκία απάντησε προς τη Γαλλία δηλώνοντας ότι συναινεί στις έρευνες, επικαλούμενη τις προβλέψεις του τουρκολιβυκού μνημονίου.
Οι εξελίξεις προκάλεσαν αντιδράσεις από τα κόμματα της αντιπολίτευσης. ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και ΚΚΕ θέτουν ζητήματα σχετικά με την ενημέρωση της Τουρκίας για τις ερευνητικές εργασίες και εκφράζουν ανησυχίες ότι η Άγκυρα μπορεί να αξιοποιήσει τη διαδικασία για να εμφανιστεί ως αρμόδια να εγκρίνει ή να επιτρέπει δραστηριότητες στην περιοχή.
Παράλληλα, ασκούν κριτική στην κυβέρνηση για τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε διπλωματικά το ζήτημα, υποστηρίζοντας ότι δεν θα έπρεπε να έχει ανατεθεί σε τρίτο κράτος ή σε ιδιωτική εταιρεία η σχετική επικοινωνία για θέματα που αφορούν ελληνικές θαλάσσιες διεκδικήσεις.
NAVTEX και αντι-NAVTEX: Η αλληλουχία των κινήσεων
Το διπλωματικό σκηνικό συνοδεύεται από διαδοχικές ναυτικές αναγγελίες Ελλάδας, Τουρκίας και Κύπρου.
- 6 Νοεμβρίου 2026: Η Υδρογραφική Υπηρεσία του Πολεμικού Ναυτικού εκδίδει NAVTEX για τις έρευνες χαρτογράφησης του βυθού μεταξύ Κρήτης και Κύπρου, με ισχύ έως τις 6 Μαρτίου 2027.
- 10 Νοεμβρίου 2026: Μετά τον απόπλου του γαλλικού πλοίου, ο σταθμός της Αττάλειας εκδίδει την τουρκική NAVTEX 1127/26, προβάλλοντας τις αξιώσεις της Άγκυρας στην περιοχή.
- 11 Νοεμβρίου 2026: Η Ελλάδα απαντά με αντι-NAVTEX, χαρακτηρίζοντας την τουρκική οδηγία άκυρη και ανίσχυρη και αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία της Τουρκίας στην περιοχή.
- 11 Νοεμβρίου 2026: Αντίστοιχη αντι-NAVTEX εκδίδεται από το Κέντρο Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης της Λάρνακας, με την Κυπριακή Δημοκρατία να επισημαίνει ότι οι έρευνες πραγματοποιούνται βάσει των αδειών που έχουν χορηγηθεί από τις αρμόδιες ελληνικές και κυπριακές αρχές.
Η πορεία του Abeille Marengo και η εξέλιξη των ερευνητικών εργασιών παραμένουν στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, καθώς συνδέονται τόσο με την πρόοδο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου όσο και με τις διπλωματικές και νομικές αντιπαραθέσεις για τις θαλάσσιες ζώνες της Ανατολικής Μεσογείου.
