Στην τελική ευθεία εισέρχεται το πρώτο μεγάλο πρόγραμμα ερευνητικής γεώτρησης υδρογονανθράκων στη δυτική Ελλάδα, σηματοδοτώντας την επανεκκίνηση μιας δραστηριότητας που παρέμενε ουσιαστικά ανενεργή για περισσότερα από σαράντα χρόνια. Η σχεδιαζόμενη γεώτρηση σε υπεράκτια περιοχή του Ιονίου αναμένεται να ξεκινήσει τον Φεβρουάριο του 2027 και θεωρείται ορόσημο για την προσπάθεια αξιοποίησης του πιθανoύ ενεργειακού δυναμικού των ελληνικών θαλάσσιων περιοχών.

Όπως ανέφερε σε δηλώσεις του στο ενεργειακό μέσο Upstream ο διευθύνων σύμβουλος της Energean, Μαθιός Ρήγας, η εταιρεία έχει ήδη καταρτίσει το βασικό χρονοδιάγραμμα του έργου σε συνεργασία με την ExxonMobil. Η γεώτρηση θα στοχεύσει σε μια γεωλογική δομή που χαρακτηρίζεται από ειδικούς ως η μεγαλύτερη μη ερευνημένη στη Μεσόγειο, καθώς μέχρι σήμερα δεν έχει δοκιμαστεί με γεωτρητικές εργασίες.

Η συγκεκριμένη δομή παρουσιάζει ιδιαίτερο γεωλογικό ενδιαφέρον, αλλά και αυξημένο επενδυτικό ρίσκο, καθώς δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα δεδομένα από πραγματική γεώτρηση. Παρότι οι τρισδιάστατες σεισμικές έρευνες που πραγματοποιήθηκαν τα προηγούμενα χρόνια έχουν εντοπίσει ενθαρρυντικές ενδείξεις, μόνο η γεωτρητική διαδικασία μπορεί να επιβεβαιώσει εάν υπάρχουν εμπορικά αξιοποιήσιμα αποθέματα φυσικού αερίου. Για τον λόγο αυτό, η συγκεκριμένη γεώτρηση θεωρείται η πρώτη ουσιαστική δοκιμή των γεωλογικών μοντέλων που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια για τις δυτικές θαλάσσιες περιοχές της Ελλάδας.

Η σημασία του εγχειρήματος ξεπερνά το επιστημονικό ενδιαφέρον. Σήμερα η Ελλάδα καταναλώνει περίπου 210 δισεκατομμύρια κυβικά πόδια φυσικού αερίου ετησίως, με τη συντριπτική πλειονότητα των αναγκών να καλύπτεται μέσω εισαγωγών. Μια σημαντική ανακάλυψη στο Ιόνιο θα μπορούσε να ενισχύσει το ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας, να περιορίσει την εξάρτηση από εισαγόμενες ενεργειακές πηγές και να βελτιώσει την ασφάλεια εφοδιασμού. Σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επιδιώκει τη διαφοροποίηση των πηγών φυσικού αερίου και τη μείωση των ενεργειακών εξαρτήσεων, το έργο αντιμετωπίζεται από την αγορά ως πιθανός καταλύτης για την ανάπτυξη του ελληνικού κλάδου υδρογονανθράκων.

Παράλληλα, ένα από τα σημαντικότερα επιχειρησιακά ζητήματα που βρίσκονται σε εξέλιξη είναι η εξασφάλιση κατάλληλου γεωτρύπανου για την πραγματοποίηση της γεώτρησης. Η Energean βρίσκεται ήδη στο τελικό στάδιο των διαδικασιών για τη δέσμευση υπεράκτιας μονάδας γεώτρησης, σε μια διεθνή αγορά offshore drilling που χαρακτηρίζεται τα τελευταία χρόνια από αυξημένη ζήτηση, περιορισμένη διαθεσιμότητα εξοπλισμού και σημαντικά υψηλότερο κόστος μίσθωσης. Η έγκαιρη σύναψη συμφωνίας για το γεωτρύπανο θεωρείται κρίσιμη προϋπόθεση για την τήρηση του προγραμματισμένου χρονοδιαγράμματος.

Η προγραμματισμένη γεώτρηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία και από ιστορικής πλευράς. Η τελευταία ερευνητική γεώτρηση υδρογονανθράκων στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε το 1981 και έκτοτε οι δραστηριότητες στον τομέα περιορίστηκαν δραστικά, αφήνοντας ουσιαστικά ανεξερεύνητο μεγάλο μέρος του υπεράκτιου δυναμικού της χώρας. Το γεγονός αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα αν ληφθούν υπόψη οι γεωλογικές αναλογίες που συχνά επισημαίνονται μεταξύ των ελληνικών θαλάσσιων περιοχών και παραγωγικών κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου.

Η νέα ερευνητική προσπάθεια έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ανατολική Μεσόγειος αναδεικνύεται σταδιακά σε σημαντικό ενεργειακό κόμβο. Τα τελευταία χρόνια έχουν καταγραφεί μεγάλες ανακαλύψεις φυσικού αερίου σε γειτονικές χώρες, γεγονός που έχει ενισχύσει το ενδιαφέρον διεθνών ενεργειακών ομίλων για την ευρύτερη περιοχή. Σε αυτό το περιβάλλον, μια επιτυχής γεώτρηση στο Ιόνιο θα μπορούσε να επαναφέρει την Ελλάδα στον ενεργειακό χάρτη της Μεσογείου και να δημιουργήσει νέες προοπτικές για επενδύσεις στον τομέα των υδρογονανθράκων.

Μέχρι την έναρξη των γεωτρητικών εργασιών το 2027, τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν την ολοκλήρωση τεχνικών και γεωλογικών μελετών, την επιχειρησιακή προετοιμασία του έργου και την οριστικοποίηση των συμβάσεων για το γεωτρύπανο. Εφόσον η γεώτρηση επιβεβαιώσει τις γεωλογικές προσδοκίες, θα μπορούσε να σηματοδοτήσει την απαρχή ενός νέου κύκλου ερευνών και πιθανής παραγωγής φυσικού αερίου στην Ελλάδα, με σημαντικές επιπτώσεις τόσο για την οικονομία όσο και για τη μακροπρόθεσμη ενεργειακή στρατηγική της χώρας.