Για τέταρτη συνεχόμενη ημέρα παραμένουν αγκυροβολημένα στον Θερμαϊκό αλιευτικά σκάφη, γρι-γρι και ψαροκάικα, με τους επαγγελματίες αλιείς να στέλνουν ένα μήνυμα που δύσκολα μπορεί πλέον να αγνοηθεί: το κόστος για να βγει ένα σκάφος στη θάλασσα έχει γίνει για πολλούς απαγορευτικό.
Η πανελλαδική κινητοποίηση κορυφώνεται σήμερα, Κυριακή 4 Οκτωβρίου, στη Θεσσαλονίκη, με συλλαλητήριο στην πλατεία Αριστοτέλους, ενώ τα αλιευτικά παραμένουν παρατεταγμένα στην παλιά παραλία. Χθες περίπου 200 αλιευτικά σκάφη συμμετείχαν στην κινητοποίηση και προχώρησαν σε συμβολικό αποκλεισμό της πρώτης προβλήτας του λιμανιού. Με κόρνες και πυρσούς, οι αλιείς συνόψισαν την κατάσταση του κλάδου σε δύο λέξεις: «Έχουμε πτωχεύσει».
Στην καρδιά της κινητοποίησης βρίσκεται το ενεργειακό κόστος. Οι αλιείς υποστηρίζουν ότι η τιμή του ναυτιλιακού πετρελαίου έχει τριπλασιαστεί σε σχέση με πέρυσι, με αποτέλεσμα ένα σημαντικό μέρος του στόλου να μην μπορεί να καλύψει το κόστος εξόδου στη θάλασσα. Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο οξύ επειδή η νέα αλιευτική περίοδος έχει ήδη ξεκινήσει, αλλά δεκάδες επαγγελματίες, αντί να βρίσκονται στα αλιευτικά πεδία, έχουν τα σκάφη τους δεμένα στο λιμάνι.
Και εδώ βρίσκεται η ευρύτερη διάσταση της κινητοποίησης: η ακρίβεια στα καύσιμα δεν σταματά στην αντλία. Περνά στο κόστος παραγωγής, στις μεταφορές και τελικά μπορεί να φτάσει στον καταναλωτή. Οι ίδιοι οι αλιείς προειδοποιούν ότι, εάν η κατάσταση συνεχιστεί, θα υπάρξει πρόβλημα στην τροφοδοσία της αγοράς με ελληνικά αλιεύματα.
Οι επαγγελματίες περιγράφουν ένα σύνολο προβλημάτων που πιέζουν ταυτόχρονα τον κλάδο. Αναφέρονται στις ζημιές στα δίχτυα από δελφίνια, στα προβλήματα που δημιουργεί το φυτοπλαγκτόν, αλλά και στη γήρανση του ελληνικού αλιευτικού στόλου. Παράλληλα, επαναφέρουν το ζήτημα της αλιευτικής δραστηριότητας τουρκικών σκαφών σε ελληνικά χωρικά ύδατα, ζητώντας αποτελεσματικότερους ελέγχους και προστασία των ελληνικών αλιευτικών πεδίων.
Έτσι, μια κινητοποίηση που ξεκίνησε κυρίως από την εκτίναξη του πετρελαίου εξελίσσεται σε συνολική κραυγή αγωνίας για το εάν η επαγγελματική αλιεία μπορεί να παραμείνει οικονομικά βιώσιμη.
Στο πλευρό των κινητοποιήσεων βρέθηκε χθες ο Νίκος Ανδρουλάκης, ο οποίος συναντήθηκε με εκπροσώπους των μηχανοτρατών Νέας Μηχανιώνας, της μέσης και παράκτιας αλιείας και των αλιέων γρι-γρι. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ζήτησε από την κυβέρνηση να αξιοποιήσει άμεσα το METSAF, υποστηρίζοντας ότι το συγκεκριμένο ευρωπαϊκό εργαλείο μπορεί να καλύψει έως και το 70% της πρόσθετης αύξησης του κόστους του πετρελαίου. Ζήτησε επίσης πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού του αλιευτικού στόλου και κίνητρα για την είσοδο νέων ανθρώπων στο επάγγελμα.
Πρόκειται για πρόταση της αντιπολίτευσης και το επόμενο κρίσιμο ερώτημα είναι εάν και με ποιους όρους μπορεί να αξιοποιηθεί το συγκεκριμένο χρηματοδοτικό εργαλείο στην παρούσα ενεργειακή συγκυρία και ποια θα είναι η απάντηση της κυβέρνησης.
Η εικόνα των περίπου 200 αλιευτικών στον Θερμαϊκό είναι εντυπωσιακή, αλλά πίσω της βρίσκεται ένα πολύ πιο ουσιαστικό οικονομικό ζήτημα.
Όταν το κόστος καυσίμου καθιστά ασύμφορη την έξοδο ενός επαγγελματικού σκάφους, το πρόβλημα παύει να αφορά μόνο τους αλιείς. Αφορά την εγχώρια παραγωγή, τις τιμές των αλιευμάτων, την επισιτιστική αλυσίδα και την επιβίωση μικρών παράκτιων οικονομιών που εξαρτώνται από τη θάλασσα.
Γι’ αυτό και η σημερινή κορύφωση των κινητοποιήσεων στη Θεσσαλονίκη αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Το επόμενο βήμα δεν είναι πλέον άλλη μία περιγραφή των προβλημάτων, αλλά εάν θα υπάρξει συγκεκριμένη κυβερνητική παρέμβαση για το κόστος του πετρελαίου και με ποιο ύψος στήριξης.