Σε παραγωγική λειτουργία περνά το μεταλλείο χαλκού και χρυσού στις Σκουριές της Βορειοανατολικής Χαλκιδικής, μετά τα επίσημα εγκαίνια που πραγματοποιήθηκαν την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου 2026, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Η ολοκλήρωση του έργου σηματοδοτεί την εξέλιξη μιας επένδυσης άνω των 2 δισ. δολαρίων της Ελληνικός Χρυσός και ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο για τη μεταλλευτική δραστηριότητα στην Ελλάδα.
Το έργο συνδέεται με την αυξανόμενη ευρωπαϊκή ζήτηση για κρίσιμες πρώτες ύλες, αλλά και με τη συζήτηση για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της εξόρυξης, την απασχόληση και την οικονομική ανταπόδοση στις τοπικές κοινωνίες.
Η παραγωγή και η διάρκεια λειτουργίας
Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας, το μεταλλείο αναμένεται να παράγει κατά μέσο όρο περίπου 140.000 ουγκιές χρυσού και 67 εκατομμύρια λίβρες χαλκού ετησίως, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περίπου 30.400 μετρικούς τόνους χαλκού.
Η αρχική διάρκεια ζωής του μεταλλείου υπολογίζεται σε περίπου 20 χρόνια, με δυνατότητα επέκτασης εφόσον τα αποτελέσματα των συνεχιζόμενων μεταλλευτικών ερευνών το επιτρέψουν. Η εξόρυξη προβλέπεται να πραγματοποιείται με συνδυασμό επιφανειακών και υπόγειων μεθόδων.
Ο χαλκός χρησιμοποιείται ευρέως στα ηλεκτρικά δίκτυα, στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, στα ηλεκτρικά οχήματα και στις ψηφιακές υποδομές. Η παραγωγή του στις Σκουριές αναμένεται να ενισχύσει τη συμμετοχή της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή εφοδιαστική αλυσίδα μετάλλων, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να περιορίσει τις εξαρτήσεις της από τρίτες χώρες.
Επένδυση, απασχόληση και οικονομικά οφέλη
Κατά τη διάρκεια της κατασκευής του έργου απασχολήθηκαν περίπου 5.000 άνθρωποι, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο πρωθυπουργός στα εγκαίνια. Για την περίοδο πλήρους λειτουργίας, οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για περίπου 3.000 άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας στο σύνολο της δραστηριότητας των Μεταλλείων Κασσάνδρας.
Η οικονομική επίδραση αναμένεται να επεκταθεί και στις επιχειρήσεις που προμηθεύουν τις εγκαταστάσεις με προϊόντα και υπηρεσίες, καθώς και στις εξαγωγές και στα δημόσια έσοδα. Σύμφωνα με τις προβλέψεις που παρουσιάστηκαν για το έργο, οι αγορές από Έλληνες προμηθευτές εκτιμάται ότι θα φτάσουν τα 6,7 δισ. ευρώ κατά τη διάρκεια λειτουργίας του μεταλλείου, ενώ οι εξαγωγές υπολογίζονται σε 17,5 δισ. ευρώ.
Τα προβλεπόμενα έσοδα από φόρους και μεταλλευτικά τέλη αποτελούν επίσης σημαντικό μέρος του οικονομικού σχεδιασμού. Τα ποσά αυτά συνιστούν εκτιμήσεις για τη συνολική διάρκεια λειτουργίας και όχι έσοδα που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί στο σύνολό τους.
Πρόγραμμα κοινωνικών επενδύσεων
Στο πλαίσιο της επένδυσης έχει ανακοινωθεί πρόγραμμα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης ύψους 80 εκατ. δολαρίων σε βάθος 20ετίας, με παρεμβάσεις που αφορούν, μεταξύ άλλων, τις υποδομές, την εκπαίδευση, την υγεία και την τοπική επιχειρηματικότητα.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε ειδικά στην αναμενόμενη συμβολή του προγράμματος στον Δήμο Αριστοτέλη, πέρα από τα μεταλλευτικά τέλη που αποδίδονται στην αυτοδιοίκηση. Ως παράδειγμα έργου που βρίσκεται σε εξέλιξη ανέφερε την ανάπλαση της πλατείας της Αρναίας.
Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Αριστοτέλη, Στέλιος Βαλιάνος, έθεσε το αίτημα για αύξηση του ποσοστού των μεταλλευτικών τελών που αποδίδεται στον δήμο, με στόχο την ενίσχυση των έργων και των υπηρεσιών προς τους κατοίκους.
Περιβαλλοντικοί όροι και παρακολούθηση
Η περιβαλλοντική διάσταση αποτελεί βασικό σημείο της συζήτησης γύρω από τη λειτουργία των Σκουριών. Κατά την παρουσίαση του έργου, η κυβέρνηση υπογράμμισε ότι το επενδυτικό σχέδιο τροποποιήθηκε με αυστηρότερους περιβαλλοντικούς όρους και πρόσθετες παρεμβάσεις στη διαχείριση των μεταλλευτικών καταλοίπων.
Ο πρόεδρος της Ελληνικός Χρυσός, Χρήστος Μπαλάσκας, ανέφερε ότι το σύστημα περιβαλλοντικής παρακολούθησης της εταιρείας καταγράφει περίπου 400 παραμέτρους, μεταξύ των οποίων στοιχεία για την ποιότητα του αέρα, του εδάφους και των υδάτων, τον θόρυβο, τις δονήσεις και τη βιοποικιλότητα.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η αποκατάσταση παλαιών μεταλλευτικών καταλοίπων στην περιοχή της Ολυμπιάδας. Σύμφωνα με την εταιρεία, έχουν διατεθεί 237 εκατ. δολάρια για την απομάκρυνση 2,4 εκατομμυρίων τόνων καταλοίπων και τη μεταφορά τους στον χώρο απόθεσης στον Κοκκινόλακκα.
Η αποτελεσματικότητα των μέτρων περιβαλλοντικής προστασίας θα εξαρτηθεί από τη συνεχή εφαρμογή τους, την παρακολούθηση των μετρήσεων και τη διαφάνεια των σχετικών δεδομένων κατά τη διάρκεια λειτουργίας του μεταλλείου.
Οι επόμενες επενδύσεις στη Θράκη
Παράλληλα με τις Σκουριές, στο επίκεντρο βρίσκεται η προοπτική ανάπτυξης νέων μεταλλευτικών έργων στη Θράκη. Ο Χρήστος Μπαλάσκας αναφέρθηκε στο κοίτασμα χρυσού και αργύρου στο Πέραμα, κοντά στην Αλεξανδρούπολη, για το οποίο έχει υποβληθεί Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και βρίσκεται σε διαδικασία αξιολόγησης.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παρουσιάστηκαν, η σχεδιαζόμενη επένδυση υπερβαίνει τα 500 εκατ. δολάρια και θα μπορούσε να δημιουργήσει περίπου 700 θέσεις εργασίας, εφόσον προχωρήσει. Αναφορά έγινε επίσης στις Σάπες Ροδόπης, όπου συνεχίζεται η έρευνα για την αποτίμηση του μεταλλευτικού δυναμικού.
Η πορεία των σχεδίων αυτών θα εξαρτηθεί από τις προβλεπόμενες αδειοδοτικές και περιβαλλοντικές διαδικασίες, καθώς και από τη διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες.
Το επόμενο στάδιο
Η έναρξη λειτουργίας του μεταλλείου στις Σκουριές αποτελεί σημαντική εξέλιξη για τη μεταλλευτική βιομηχανία της χώρας. Η οικονομική του επίδραση θα αποτιμηθεί σταδιακά, καθώς θα αυξάνεται η παραγωγή και θα διαμορφώνονται τα πραγματικά στοιχεία για τις θέσεις εργασίας, τις εξαγωγές και τα έσοδα.
Παράλληλα, η διαρκής τήρηση των περιβαλλοντικών όρων και η ουσιαστική συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας θα παραμείνουν κρίσιμοι παράγοντες για τη μακροχρόνια λειτουργία της επένδυσης και για την αξιολόγηση αντίστοιχων σχεδίων σε άλλες περιοχές της Ελλάδας.