Σε δημόσια διαβούλευση αναρτήθηκε το νομοσχέδιο που περιλαμβάνει τις οικονομικές παρεμβάσεις οι οποίες ανακοινώθηκαν στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Οι προτεινόμενες ρυθμίσεις καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από τη φορολογία και τις ασφαλιστικές εισφορές έως τις συντάξεις, τα επιδόματα, τη στέγαση και την οικονομική στήριξη των οικογενειών.
Η δημόσια διαβούλευση θα ολοκληρωθεί την 1η Νοεμβρίου 2026, ενώ ο στόχος είναι το νομοσχέδιο να ψηφιστεί μέσα στον ίδιο μήνα. Οι παρεμβάσεις αφορούν κυρίως τα φορολογικά έτη 2026 και 2027 και, εφόσον ψηφιστούν όπως προβλέπονται, αναμένεται να επηρεάσουν συνταξιούχους, εργαζομένους, δημοσίους υπαλλήλους, τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, αγρότες, ελεύθερους επαγγελματίες και ιδιοκτήτες ακινήτων.
Ενίσχυση συνταξιούχων στα 400 ευρώ
Σημαντική αλλαγή προβλέπεται στην οικονομική ενίσχυση των συνταξιούχων, με το ποσό να αυξάνεται στα 400 ευρώ καθαρά και τη χορήγησή του να αποκτά μόνιμο χαρακτήρα από τον Νοέμβριο του 2026.
Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, η ενίσχυση θα αφορά συνταξιούχους άνω των 65 ετών, με περίπου 270.000 επιπλέον δικαιούχους και συνολικά περίπου 2,2 εκατομμύρια ωφελούμενους. Το ίδιο ποσό προβλέπεται για συνταξιούχους άνω των 60 ετών που λαμβάνουν αποκλειστικά σύνταξη χηρείας, για άτομα με αναπηρία και για ανασφάλιστους υπερήλικες.
Επίδομα Χριστουγέννων 500 ευρώ για τους δημοσίους υπαλλήλους
Από το 2027 προβλέπεται η επαναφορά επιδόματος εορτών Χριστουγέννων ύψους 500 ευρώ μικτά για δημοσίους υπαλλήλους και λειτουργούς. Η καταβολή του σχεδιάζεται να πραγματοποιείται κάθε χρόνο στις 16 Δεκεμβρίου, με ξεχωριστή μισθοδοτική κατάσταση.
Για όσους δεν έχουν εργαστεί ή μισθοδοτηθεί καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, το ποσό θα υπολογίζεται αναλογικά, με βάση το χρονικό διάστημα απασχόλησης. Το νομοσχέδιο προβλέπει, επίσης, ότι το επίδομα θα περιλαμβάνεται στις τακτικές αποδοχές και θα αποτελεί συντάξιμη αποδοχή.
Παράλληλα, προβλέπεται τιμαριθμοποίηση των αναπηρικών επιδομάτων που χορηγούνται από τον ΟΠΕΚΑ και τον e-ΕΦΚΑ από την 1η Ιανουαρίου 2027, με βάση το ΑΕΠ και τον πληθωρισμό.
Μηδενικός φορολογικός συντελεστής για τρίτεκνους και αγρότες
Φορολογικές ελαφρύνσεις προβλέπονται για τρίτεκνες οικογένειες και κατά κύριο επάγγελμα αγρότες. Ειδικότερα, από το φορολογικό έτος 2027 προβλέπεται μηδενικός φορολογικός συντελεστής για τρίτεκνους με εισόδημα έως 20.000 ευρώ, με τις σχετικές μειώσεις για τους μισθωτούς να εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Εκτιμάται ότι θα ωφεληθούν περίπου 87.000 τρίτεκνοι από τους συνολικά 152.000 που βρίσκονται πάνω από το ισχύον αφορολόγητο όριο. Με τη συγκεκριμένη παρέμβαση, το σχετικό όριο αναμένεται να αυξηθεί από τα 14.364 ευρώ στα 25.364 ευρώ.
Αντίστοιχη ρύθμιση προβλέπεται για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες, με μηδενικό φορολογικό συντελεστή για εισόδημα έως 20.000 ευρώ από το φορολογικό έτος 2026. Οι φορολογικές δηλώσεις για το συγκεκριμένο έτος θα υποβληθούν το 2027. Οι δυνητικά ωφελούμενοι υπολογίζονται σε περίπου 47.000, ενώ για αγρότη χωρίς τέκνα το σχετικό αφορολόγητο όριο αναφέρεται ότι αυξάνεται από τα 8.633 ευρώ στα 22.204 ευρώ.
Αλλαγές στη φορολόγηση ελεύθερων επαγγελματιών
Το νομοσχέδιο προβλέπει αλλαγές στον υπολογισμό του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος των ελεύθερων επαγγελματιών από το φορολογικό έτος 2026. Ειδικότερα, προβλέπεται απαλλαγή από προσαυξήσεις που συνδέονται με τον κύκλο εργασιών, τη μισθοδοσία και τον υψηλότερο μισθό εργαζομένου για επαγγελματίες που πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις φορολογικής και εργασιακής συνέπειας.
Μεταξύ των προϋποθέσεων περιλαμβάνονται η υποβολή όλων των απαιτούμενων στοιχείων στο myDATA, η διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές και η μη διάπραξη φορολογικής ή εργατικής παράβασης κατά την τελευταία πενταετία.
Επιπλέον, η μείωση κατά 50% του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος επεκτείνεται σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία, από το σημερινό όριο των 1.500 κατοίκων.
Για τους εκμεταλλευτές ταξί, το ελάχιστο εισόδημα προβλέπεται να υπολογίζεται με βάση το ποσοστό ιδιοκτησίας τους στο όχημα. Παράλληλα, ανήλικα τέκνα που διαθέτουν άδεια εκμετάλλευσης ταξί θα απαλλάσσονται από την εφαρμογή του ελάχιστου εισοδήματος.
Από το φορολογικό έτος 2027, η προκαταβολή φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις προβλέπεται να μειωθεί από το 55% στο 50%.
Μείωση ασφαλιστικών εισφορών και κατάργηση τέλους επιτηδεύματος
Μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5% στον ιδιωτικό τομέα προβλέπεται από τον Απρίλιο του 2027. Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, ολόκληρη η μείωση θα προέλθει από τις εισφορές των εργαζομένων.
Παράλληλα, δρομολογείται η σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα. Από το φορολογικό έτος 2026 προβλέπεται η κατάργησή του για έδρες και υποκαταστήματα εκτός της Περιφέρειας Αττικής, καθώς και στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων Αττικής.
Για επιχειρήσεις με έδρα ή υποκαταστήματα στην υπόλοιπη Περιφέρεια Αττικής, το τέλος προβλέπεται να μειωθεί κατά 50% για το φορολογικό έτος 2027 και να καταργηθεί πλήρως από το 2028.
Στις επιχειρηματικές παρεμβάσεις περιλαμβάνονται, επίσης, επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό από το φορολογικό έτος 2027. Η απόσβεση θα πραγματοποιείται σε έξι χρόνια, με συντελεστές 10%, 10%, 15%, 15%, 25% και 25%, αντί της κατανομής σε δεκαετία με συντελεστή 10% που περιγράφεται στο ισχύον πλαίσιο.
Αυξάνεται το επίδομα γέννησης για πολύτεκνες οικογένειες
Ενίσχυση προβλέπεται και για τις πολύτεκνες οικογένειες, καθώς το επίδομα γέννησης σχεδιάζεται να αυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του τέταρτου.
Με βάση τις προβλέψεις του νομοσχεδίου, το επίδομα θα διαμορφώνεται στα 4.500 ευρώ για οικογένειες με τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα, στα 5.500 ευρώ για πέντε παιδιά και στα 6.500 ευρώ για έξι παιδιά. Για κάθε επιπλέον παιδί θα προστίθενται ακόμη 1.000 ευρώ.
Η ρύθμιση προβλέπεται να αφορά γεννήσεις από την 1η Ιανουαρίου 2026 και εκτιμάται ότι θα ωφελεί περίπου 2.500 πολύτεκνες οικογένειες ετησίως.
Επιπλέον, για τον φορολογικό χαρακτηρισμό ενός παιδιού ως εξαρτώμενου τέκνου, δεν θα συνυπολογίζονται στο όριο των 3.000 ευρώ οι συντάξεις λόγω θανάτου που λαμβάνει το ίδιο το παιδί. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, η αλλαγή θα μπορούσε να ωφελήσει περίπου 14.000 μονογονεϊκές οικογένειες.
Κατάργηση ΕΝΦΙΑ σε περισσότερους οικισμούς
Σημαντικές αλλαγές περιλαμβάνονται και στη φορολογία ακινήτων. Το νομοσχέδιο προβλέπει την κατάργηση του ΕΝΦΙΑ από το 2027 σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία.
Η παρέμβαση εκτιμάται ότι θα επεκταθεί σε επιπλέον 131 οικισμούς και θα αφορά περίπου 62.000 ιδιοκτήτες ακινήτων.
Στο ίδιο πλαίσιο προβλέπεται αύξηση του φόρου μεταβίβασης κατοικιών από την 1η Ιουλίου 2027 για φυσικά πρόσωπα που δεν είναι φορολογικοί κάτοικοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου. Παράλληλα, προτείνονται η επέκταση της απαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος για κενά ακίνητα που εκμισθώνονται και για το 2027, η παράταση της αναστολής του φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας, η επέκταση της απαλλαγής ΦΠΑ στα νέα κτίρια και η παράταση των φορολογικών κινήτρων για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων.
Ετήσια ενίσχυση έως 5.000 ευρώ για εγκατάσταση στη Μεγίστη
Ειδική οικονομική ενίσχυση προβλέπεται για όσους εγκαθίστανται και παραμένουν στον Δήμο Μεγίστης. Το ποσό ορίζεται σε 5.000 ευρώ ετησίως, με προσαύξηση 1.000 ευρώ για κάθε ανήλικο εξαρτώμενο μέλος του νοικοκυριού.
Βασική προϋπόθεση είναι η μόνιμη κατοικία ή η μεταφορά της κύριας κατοικίας στον Δήμο Μεγίστης για τουλάχιστον ένα πλήρες έτος, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διατάξεις.
Κρατική ενίσχυση έως 1.200 ευρώ ετησίως για επενδυτικούς λογαριασμούς παιδιών
Μία από τις νέες παρεμβάσεις αφορά τη δημιουργία Ατομικού Επενδυτικού Λογαριασμού Ανηλίκων, με στόχο τη μακροχρόνια αποταμίευση και τη δημιουργία περιουσιακών στοιχείων για τους νέους.
Ο γονέας ή το πρόσωπο που ασκεί την επιμέλεια θα μπορεί να ανοίξει έναν μοναδικό επενδυτικό λογαριασμό για κάθε παιδί που πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, εφόσον δεν έχει συμπληρώσει το δεύτερο έτος της ηλικίας του κατά την αίτηση.
Το Δημόσιο προβλέπεται να καταβάλλει ποσό ίσο με το 100% των επιλέξιμων εισφορών, έως 1.200 ευρώ ανά ημερολογιακό έτος. Το ανώτατο όριο θα αυξάνεται κατά 10% ανά πενταετία, ενώ οι συνολικές ετήσιες εισφορές στον λογαριασμό δεν θα μπορούν να υπερβαίνουν τις 10.000 ευρώ.
Τα χρήματα θα επενδύονται αποκλειστικά σε επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά μέσα, όπως ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια και μετοχές, με δυνατότητα επιλογής διαφορετικών επενδυτικών προφίλ.
Οι εισφορές, η κρατική συνεισφορά και οι αποδόσεις δεν θα μπορούν να αναληφθούν πριν από τη συμπλήρωση του 18ου έτους της ηλικίας του δικαιούχου, με εξαιρέσεις για συγκεκριμένες περιπτώσεις θανάτου ή σοβαρών προβλημάτων υγείας που απαιτούν χειρουργική αντιμετώπιση.
Με τη συμπλήρωση των 18 ετών, ο λογαριασμός θα μετατρέπεται σε προσωπικό περιουσιακό δικαίωμα του δικαιούχου. Το νομοσχέδιο προβλέπει, επίσης, φορολογικές απαλλαγές για τις εισφορές και τα εισοδήματα από μερίσματα, τόκους και υπεραξίες τίτλων, σύμφωνα με τους όρους που θα θεσπιστούν.
Αλλαγές στη φορολόγηση στελεχών και στις συντάξεις
Στις υπόλοιπες διατάξεις περιλαμβάνεται αύξηση της φορολόγησης από 5% σε 15% για αμοιβές που καταβάλλονται σε μέλη διοικητικών συμβουλίων και στελέχη επιχειρήσεων μέσω διανομής κερδών, για το τμήμα που υπερβαίνει τις 60.000 ευρώ.
Παράλληλα, προβλέπεται αύξηση κατά 300 εκατομμύρια ευρώ του εθνικού σκέλους του Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων για το 2026, με στόχο τη χρηματοδότηση δράσεων ενεργειακής αυτονομίας, ανθεκτικότητας και έργων υποδομών.
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει ακόμη τροποποιήσεις σε συνταξιοδοτικές διατάξεις που αφορούν ειδικές κατηγορίες του Δημοσίου. Μεταξύ άλλων, προβλέπεται δυνατότητα χορήγησης σύνταξης σε γονείς ένστολου λειτουργού που έχασε τη ζωή του από τρομοκρατική πράξη ή έγκλημα βίας λόγω της ιδιότητάς του.
Επιπλέον, προβλέπεται να μην περικόπτονται συντάξεις λόγω θανάτου εξαιτίας απασχόλησης για συγκεκριμένες κατηγορίες συνταξιούχων που υπάγονται σε ειδικό συνταξιοδοτικό καθεστώς του Δημοσίου. Στις κατηγορίες αυτές περιλαμβάνονται δικαιούχοι πολεμικών συντάξεων και πρόσωπα που υπέστησαν βλάβη κατά την εκτέλεση της υπηρεσίας τους και εξαιτίας αυτής. Η συγκεκριμένη παρέμβαση εκτιμάται ότι αφορά περίπου 340 περιπτώσεις και προβλέπεται να ισχύσει από την 1η Σεπτεμβρίου 2026.
Πότε ολοκληρώνεται η διαβούλευση
Η δημόσια διαβούλευση για το νομοσχέδιο ολοκληρώνεται την 1η Νοεμβρίου 2026, ενώ η κυβέρνηση επιδιώκει την ψήφισή του μέσα στον ίδιο μήνα.
Οι τελικές ρυθμίσεις θα εξαρτηθούν από την ολοκλήρωση της διαβούλευσης και τη νομοθετική διαδικασία. Μέχρι την ψήφιση και τη δημοσίευση των σχετικών διατάξεων, τα μέτρα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως προβλέψεις του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου και όχι ως οριστικά εφαρμοζόμενες αλλαγές.