Σε ισχύ τέθηκε σήμερα, με τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο νέος ευρωπαϊκός κανονισμός που προβλέπει την πλήρη απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου σε όλα τα κράτη-μέλη από το φθινόπωρο του 2027.
Η απόφαση αυτή σηματοδοτεί μια βαθιά γεωπολιτική και ενεργειακή στροφή της Ευρώπης, επιταχύνοντας παράλληλα τις διεργασίες για την ανάπτυξη εναλλακτικών διαδρομών εφοδιασμού και αναδεικνύοντας τον κομβικό ρόλο της Ελλάδας στο νέο ενεργειακό τοπίο.
Ο κανονισμός θέτει σαφές χρονοδιάγραμμα και υποχρεώσεις για τα κράτη-μέλη, τα οποία καλούνται να προχωρήσουν με συντονισμένο και ρεαλιστικό τρόπο στην απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο, διασφαλίζοντας αφενός την ενεργειακή επάρκεια και αφετέρου τη σταθερότητα των τιμών. Στο πλαίσιο αυτό, κάθε χώρα θα πρέπει να εκπονήσει και να υποβάλει έως την 1η Μαρτίου 2026 εθνικό σχέδιο διαφοροποίησης των πηγών φυσικού αερίου προς έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Στ. Παπασταύρου: Ο κάθετος διάδρομος είναι στρατηγική εθνική επιλογή
Σχολιάζοντας τις εξελίξεις, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, υπογράμμισε σε δηλώσεις του στην ΕΡΤ News ότι η απόφαση της Ε.Ε. συνιστά αλλαγή ισορροπιών στην ευρύτερη περιοχή και βάζει τέλος σε μια βαθιά πολιτική αντίφαση: από τη μία πλευρά η ευρωπαϊκή στήριξη προς την Ουκρανία και από την άλλη η έμμεση χρηματοδότηση της ρωσικής πολεμικής μηχανής μέσω των ενεργειακών εισαγωγών.
Όπως τόνισε, η νέα πραγματικότητα δημιουργεί μια ιστορική ευκαιρία για την Ελλάδα να αναδειχθεί σε αξιόπιστο ενεργειακό κόμβο της Ευρώπης, αξιοποιώντας τον κάθετο ενεργειακό διάδρομο και τις υποδομές LNG. Ένα εγχείρημα που, πέρα από την ενεργειακή του διάσταση, ενισχύει τη γεωπολιτική ισχύ της χώρας και περιορίζει τον ρόλο ανταγωνιστικών διαμετακομιστικών οδών στην περιοχή.
«Η επιτυχία του Κάθετου Διαδρόμου δεν είναι απλώς τεχνικό ζήτημα. Δημιουργεί νέες επιλογές για την Ευρώπη, ενισχύει τον στρατηγικό ρόλο της Ελλάδας και συνιστά ζήτημα εθνικού συμφέροντος», ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι το έργο ανοίγει προοπτικές και για το εμπόριο, τις μεταφορές και τη συνολική οικονομική ανάπτυξη.
Ο κ. Παπασταύρου αποκάλυψε, επίσης, ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αποδίδουν ιδιαίτερη βαρύτητα στην επιτυχία του εγχειρήματος και ανακοίνωσε ότι στις 24 Φεβρουαρίου 2026 θα πραγματοποιηθεί στην Ουάσιγκτον συνάντηση των Υπουργών Ενέργειας των εμπλεκόμενων χωρών με Αμερικανούς αξιωματούχους, με στόχο την επιτάχυνση των αποφάσεων και των επενδύσεων.
Αλ. Εξάρχου: Χρειάζεται πολιτική συνέπεια και ευρωπαϊκή στήριξη
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR και της ATLANTIC SEE LNG TRADE, Αλέξανδρος Εξάρχου, από το Νταβός, έθεσε ζήτημα πολιτικής αξιοπιστίας της Ευρώπης. Όπως σημείωσε, εάν η Ε.Ε. εννοεί πραγματικά την απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου, θα έπρεπε ήδη να έχει εξασφαλίσει μακροπρόθεσμες συμβάσεις με εναλλακτικούς προμηθευτές, όπως οι ΗΠΑ, σε εγγυημένες ποσότητες και τιμές.
Διαφορετικά, προειδοποίησε, η καθυστέρηση αποφάσεων έως το 2028 ενδέχεται να οδηγήσει την Ευρώπη σε αδύναμη διαπραγματευτική θέση, υπονομεύοντας τόσο την ενεργειακή της ασφάλεια όσο και τη στρατηγική της αυτονομία. Παράλληλα, τόνισε την ανάγκη άμεσης ευρωπαϊκής χρηματοδότησης και αναβάθμισης του κάθετου ενεργειακού άξονα και των υποδομών του, ώστε το αμερικανικό LNG να καταστεί οικονομικά βιώσιμη και ανταγωνιστική επιλογή για τις ευρωπαϊκές αγορές.