Μπόνους έως 10.000 ευρώ προσφέρει το κράτος σε νοικοκυριά που αποφασίζουν να αλλάξουν τόπο ζωής και να εγκατασταθούν μόνιμα σε περιοχές της χώρας που αντιμετωπίζουν έντονες δημογραφικές πιέσεις. Το Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας διευρύνεται και, πέρα από τους δήμους του Έβρου στους οποίους εφαρμόζεται ήδη, επεκτείνεται σε ακόμη 10 Περιφερειακές Ενότητες. Στη νέα περίμετρο του προγράμματος εντάσσονται η Δράμα, η Φλώρινα, το Κιλκίς, οι Σέρρες, η Πέλλα, η Καστοριά, η Κοζάνη, τα Γρεβενά, τα Ιωάννινα και η Θεσπρωτία. Η οικονομική ενίσχυση φτάνει συνολικά τα 10.000 ευρώ ανά νοικοκυριό, ενώ προβλέπεται η δυνατότητα προκαταβολής των πρώτων 5.000 ευρώ για την κάλυψη των αρχικών εξόδων μετακόμισης και εγκατάστασης.
Ποιες περιοχές εντάσσονται στο πρόγραμμα
Το Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης εφαρμόζεται ήδη στους Δήμους Σουφλίου, Διδυμοτείχου και Ορεστιάδας στον Έβρο, με στόχο την ενίσχυση του μόνιμου πληθυσμού σε περιοχές που αντιμετωπίζουν δημογραφική συρρίκνωση. Με τη νέα επέκταση, η δυνατότητα οικονομικής ενίσχυσης αφορά πλέον και δέκα ακόμη Περιφερειακές Ενότητες της χώρας. Πρόκειται για τη Δράμα, τη Φλώρινα, το Κιλκίς, τις Σέρρες, την Πέλλα, την Καστοριά, την Κοζάνη, τα Γρεβενά, τα Ιωάννινα και τη Θεσπρωτία, περιοχές στις οποίες η προσέλκυση νέων κατοίκων αποτελεί σημαντική πρόκληση για τις τοπικές κοινωνίες. Μέσα από την παροχή οικονομικών κινήτρων, το πρόγραμμα επιδιώκει να διευκολύνει τη μόνιμη εγκατάσταση πολιτών και να συμβάλει στην ενίσχυση της κοινωνικής και οικονομικής δραστηριότητας στην περιφέρεια.
Πώς καταβάλλονται τα 10.000 ευρώ
Η συνολική οικονομική ενίσχυση ανέρχεται σε 10.000 ευρώ για κάθε δικαιούχο νοικοκυριό και καταβάλλεται σε δύο ισόποσες δόσεις. Η πρώτη δόση, ύψους 5.000 ευρώ, χορηγείται μετά την οριστική έγκριση της αίτησης, ενώ η δεύτερη δόση των 5.000 ευρώ καταβάλλεται μετά τη συμπλήρωση ενός έτους αποδεδειγμένης μόνιμης παραμονής στην περιοχή εγκατάστασης. Με αυτόν τον τρόπο, η ενίσχυση συνδέεται τόσο με την απόφαση της μετεγκατάστασης όσο και με τη διατήρηση της μόνιμης κατοικίας για το προβλεπόμενο χρονικό διάστημα. Το συνολικό ποσό των 10.000 ευρώ αποσκοπεί στην οικονομική υποστήριξη των νοικοκυριών που επιλέγουν να εγκατασταθούν σε περιοχές οι οποίες έχουν ανάγκη από πληθυσμιακή ενίσχυση.
Προκαταβολή 5.000 ευρώ για τα έξοδα μετεγκατάστασης
Μία από τις σημαντικές προβλέψεις του προγράμματος είναι η δυνατότητα προκαταβολής των πρώτων 5.000 ευρώ, ώστε οι δικαιούχοι να μπορούν να καλύψουν μέρος των άμεσων εξόδων που συνεπάγεται η μετακόμιση. Η αλλαγή τόπου κατοικίας απαιτεί συχνά σημαντικές αρχικές δαπάνες, όπως η μεταφορά οικοσκευής, η εξασφάλιση κατοικίας και η κάλυψη βασικών αναγκών κατά το πρώτο διάστημα εγκατάστασης. Η προκαταβολή της πρώτης δόσης αποσκοπεί στο να μειώσει αυτή την αρχική οικονομική επιβάρυνση και να διευκολύνει όσους επιθυμούν να κάνουν μια νέα αρχή στην περιφέρεια. Η δυνατότητα αυτή αφορά την πρώτη δόση της ενίσχυσης και δεν αυξάνει το συνολικό ποσό των 10.000 ευρώ που προβλέπεται για κάθε δικαιούχο νοικοκυριό. Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να ενημερωθούν για τους ειδικότερους όρους καταβολής και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά πριν προχωρήσουν στην υποβολή της αίτησης.
Ποιοι μπορούν να λάβουν την οικονομική ενίσχυση
Στο πρόγραμμα μπορούν να ενταχθούν τόσο μονοπρόσωπα όσο και πολυπρόσωπα νοικοκυριά, υπό την προϋπόθεση ότι μεταφέρουν την κύρια κατοικία τους σε μία από τις επιλέξιμες περιοχές και πληρούν τους όρους συμμετοχής. Η ενίσχυση συνδέεται με τη μόνιμη εγκατάσταση και όχι με μια προσωρινή μετακίνηση ή τη διατήρηση μιας δεύτερης κατοικίας. Δικαίωμα συμμετοχής προβλέπεται επίσης για Έλληνες πολίτες που πριν από τη μετεγκατάστασή τους κατοικούσαν σε άλλο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εφόσον πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις. Παράλληλα, στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται και ειδικές προβλέψεις για νέους αποφοίτους ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, οι οποίοι επιλέγουν να παραμείνουν μόνιμα στις περιοχές που καλύπτονται από το πρόγραμμα.
Τι ισχύει για την κατοικία των δικαιούχων
Η νέα κατοικία δεν είναι απαραίτητο να είναι ιδιόκτητη, καθώς το πρόγραμμα επιτρέπει η μόνιμη εγκατάσταση να πραγματοποιηθεί και σε μισθωμένο ακίνητο ή σε κατοικία που έχει παραχωρηθεί από συγγενή έως και δεύτερου βαθμού. Η συγκεκριμένη πρόβλεψη διευρύνει τις επιλογές των ενδιαφερομένων, καθώς δεν απαιτείται η αγορά ακινήτου για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα. Έτσι, οι δικαιούχοι μπορούν να αναζητήσουν κατοικία ανάλογα με τις οικονομικές δυνατότητές τους και τις ανάγκες του νοικοκυριού τους, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι όροι που προβλέπονται για την κύρια και μόνιμη διαμονή. Τα απαραίτητα δικαιολογητικά και οι λεπτομέρειες για την απόδειξη της κατοικίας θα πρέπει να ελέγχονται στην επίσημη εφαρμογή του προγράμματος.
Ειδική πρόβλεψη για Έλληνες που επιστρέφουν από το εξωτερικό
Στους δυνητικούς δικαιούχους περιλαμβάνονται και Έλληνες πολίτες που κατοικούσαν προηγουμένως σε άλλο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και επιθυμούν να εγκατασταθούν μόνιμα σε μία από τις επιλέξιμες περιοχές της Ελλάδας. Η πρόβλεψη αυτή δημιουργεί ένα πρόσθετο οικονομικό κίνητρο για όσους εξετάζουν την επιστροφή τους στη χώρα και επιθυμούν να δημιουργήσουν νέες επαγγελματικές ή οικογενειακές προοπτικές στην περιφέρεια. Η ενίσχυση μπορεί να συμβάλει στην κάλυψη μέρους των εξόδων της μετακόμισης και της αρχικής εγκατάστασης, ωστόσο η ένταξη στο πρόγραμμα προϋποθέτει την πλήρωση των σχετικών όρων και την υποβολή των απαιτούμενων δικαιολογητικών. Για τον λόγο αυτό, όσοι ενδιαφέρονται να επιστρέψουν θα πρέπει να ενημερωθούν αναλυτικά για τα κριτήρια που ισχύουν στην κατηγορία τους.
Ποιοι νέοι απόφοιτοι μπορούν να ενταχθούν
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόβλεψη για νέους που ολοκλήρωσαν τις σπουδές τους μετά την 1η Ιανουαρίου 2025 σε Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα των συγκεκριμένων Περιφερειακών Ενοτήτων και επιλέγουν να παραμείνουν μόνιμα στις περιοχές αυτές. Η συγκεκριμένη δυνατότητα αποσκοπεί στον περιορισμό της φυγής των νέων μετά την ολοκλήρωση των σπουδών τους και στην ενίσχυση των προοπτικών παραμονής τους στις τοπικές κοινωνίες. Η διατήρηση του νεανικού πληθυσμού θεωρείται σημαντική για τη δημογραφική πορεία της περιφέρειας, καθώς συνδέεται με τη δημιουργία νέων νοικοκυριών, την ενίσχυση της αγοράς εργασίας και τη διατήρηση της οικονομικής και κοινωνικής δραστηριότητας. Οι ενδιαφερόμενοι απόφοιτοι θα πρέπει να ελέγξουν τις ειδικές προϋποθέσεις που ισχύουν για την κατηγορία τους, καθώς και τα δικαιολογητικά που απαιτούνται για την ένταξή τους.
Πώς υποβάλλονται οι αιτήσεις μέσω gov.gr
Οι αιτήσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, στην ειδική εφαρμογή του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης. Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει αρχικά να επιβεβαιώσουν ότι η περιοχή στην οποία σχεδιάζουν να εγκατασταθούν περιλαμβάνεται στις επιλέξιμες περιοχές και στη συνέχεια να ελέγξουν τις προϋποθέσεις που αφορούν το νοικοκυριό και την κύρια κατοικία. Ιδιαίτερη σημασία έχει η συγκέντρωση των απαραίτητων δικαιολογητικών, καθώς η αίτηση υπόκειται σε έλεγχο και η οικονομική ενίσχυση δεν καταβάλλεται αυτομάτως με την ηλεκτρονική υποβολή της. Πριν από την οριστικοποίηση της αίτησης, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να ενημερωθούν για τις διαδικασίες έγκρισης, τους όρους καταβολής των δύο δόσεων και τις υποχρεώσεις που αναλαμβάνουν για τη διατήρηση της μόνιμης κατοικίας στην περιοχή εγκατάστασης.
Μέχρι πότε θα παραμείνει ανοικτό το πρόγραμμα
Σύμφωνα με τα στοιχεία που αναφέρονται για το Πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης, οι αιτήσεις θα παραμείνουν ανοικτές έως ότου συμπληρωθεί το ανώτατο όριο των 1.000 νοικοκυριών που μπορούν να ενταχθούν και, σε κάθε περίπτωση, όχι πέρα από τις 31 Δεκεμβρίου 2028. Αυτό σημαίνει ότι η δυνατότητα συμμετοχής εξαρτάται τόσο από την καταληκτική ημερομηνία όσο και από τη διαθεσιμότητα θέσεων στο πρόγραμμα. Όσοι σχεδιάζουν να μετακομίσουν σε κάποια από τις επιλέξιμες περιοχές θα πρέπει να παρακολουθούν την επίσημη ενημέρωση του υπουργείου και της ηλεκτρονικής εφαρμογής, προκειμένου να γνωρίζουν αν οι αιτήσεις εξακολουθούν να γίνονται δεκτές και ποιοι όροι ισχύουν κατά τον χρόνο υποβολής.
Οικονομικό κίνητρο για την ενίσχυση της περιφέρειας
Η επέκταση του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης αποτελεί μια προσπάθεια σύνδεσης της οικονομικής στήριξης των νοικοκυριών με την ανάγκη αντιμετώπισης της πληθυσμιακής συρρίκνωσης σε περιοχές της χώρας. Η ενίσχυση έως 10.000 ευρώ και η δυνατότητα προκαταβολής 5.000 ευρώ προσφέρουν ένα οικονομικό κίνητρο σε όσους εξετάζουν τη μόνιμη εγκατάστασή τους στην περιφέρεια. Ωστόσο, η απόφαση για μετεγκατάσταση εξαρτάται και από άλλους παράγοντες, όπως οι επαγγελματικές ευκαιρίες, η διαθεσιμότητα κατοικιών, η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και εκπαίδευσης και οι υποδομές κάθε περιοχής. Για τον λόγο αυτό, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να εξετάσουν συνολικά τις δυνατότητες εγκατάστασης στον τόπο που τους ενδιαφέρει και να ενημερωθούν για όλους τους όρους του προγράμματος πριν προχωρήσουν στην υποβολή της αίτησής τους.