Η ΕΛ.Α.Σ. παρουσίασε τη Δευτέρα τις βασικές προγραμματικές της θέσεις για την Παιδεία, καταθέτοντας ένα πακέτο έξι παρεμβάσεων που περιλαμβάνει σημαντικές αλλαγές στο εκπαιδευτικό σύστημα. Ανάμεσα στις προτάσεις ξεχωρίζουν η κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων ως βασικού τρόπου εισαγωγής στα ΑΕΙ, η αναμόρφωση του νόμου Πιερρακάκη για τα μη κρατικά πανεπιστήμια, καθώς και αλλαγές στη λειτουργία των δημόσιων πανεπιστημίων.
Οι προτάσεις παρουσιάστηκαν από την τομεάρχη Παιδείας Ιωάννα Λαλιώτου και τον αναπληρωτή τομεάρχη Κασσιανό Παναγιώτη, με συντονίστρια την εκπρόσωπο Τύπου του κόμματος Θεώνη Κουφονικολάκου.
Δεν προτείνεται κατάργηση των μη κρατικών πανεπιστημίων
Ένα από τα βασικά σημεία των προτάσεων αφορά τα Νομικά Πρόσωπα Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΝΠΠΕ). Η ΕΛ.Α.Σ. δηλώνει ότι δεν θα προχωρούσε στην ίδρυσή τους, ωστόσο δεν προτείνει την κατάργησή τους, επικαλούμενη τόσο τη σχετική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας όσο και τη σημερινή πραγματικότητα, με χιλιάδες φοιτητές να έχουν ήδη εγγραφεί στα συγκεκριμένα ιδρύματα.
Αντί της κατάργησης, προτείνεται ριζική αναμόρφωση του νομοθετικού πλαισίου (ν. 5094/2024), με αυστηρότερα ακαδημαϊκά κριτήρια, ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών και διασφάλιση ίσων όρων λειτουργίας με τα δημόσια πανεπιστήμια.
Κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων
Κεντρική πρόταση αποτελεί η σταδιακή κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων και η αντικατάστασή τους από ένα νέο σύστημα εισαγωγής που θα βασίζεται στο αναβαθμισμένο απολυτήριο της Γ’ Λυκείου.
Σύμφωνα με το σχέδιο:
- Στα τμήματα όπου οι διαθέσιμες θέσεις καλύπτουν τη ζήτηση, η εισαγωγή θα γίνεται μόνο με το απολυτήριο.
- Στα τμήματα υψηλής ζήτησης θα εφαρμόζεται μεταβατικά διαδικασία κατάταξης, με τελικό στόχο η επιλογή να γίνεται αποκλειστικά μέσω του βαθμού του απολυτηρίου.
- Προβλέπεται επίσης κατάργηση της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ).
Αλλαγές στο Λύκειο
Η πρόταση προβλέπει νέο μοντέλο λειτουργίας του Λυκείου, με:
- ενιαίο πρόγραμμα γενικής παιδείας στις δύο πρώτες τάξεις,
- επιλογή κατεύθυνσης στη Γ’ Λυκείου,
- περιορισμό της υπερβολικής εξεταστέας ύλης,
- έμφαση στην κριτική σκέψη, την έρευνα και τις σύγχρονες μορφές αξιολόγησης.
Στόχος, σύμφωνα με την ΕΛ.Α.Σ., είναι το Λύκειο να αποκτήσει ξανά αυτόνομο μορφωτικό χαρακτήρα και να πάψει να λειτουργεί αποκλειστικά ως προθάλαμος των Πανελλαδικών.
Νέα δομή για την επαγγελματική εκπαίδευση
Στο σχέδιο περιλαμβάνεται επίσης η δημιουργία διετών προγραμμάτων τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης μέσα στα πανεπιστήμια.
Οι απόφοιτοι των ΕΠΑΛ θα μπορούν να εισάγονται χωρίς εξετάσεις, ενώ προβλέπεται δυνατότητα συμμετοχής και αποφοίτων ΓΕΛ. Το πτυχίο θα συνοδεύεται από άδεια άσκησης επαγγέλματος, ενώ τα προγράμματα θα σχεδιάζονται σε συνεργασία με την αγορά εργασίας.
Αλλαγές στη διοίκηση των ΑΕΙ
Για τα δημόσια πανεπιστήμια προτείνεται:
- κατάργηση των Συμβουλίων Διοίκησης,
- αλλαγή του τρόπου εκλογής των πρυτανικών αρχών,
- τροποποίηση του πλαισίου εκλογής των μελών ΔΕΠ,
- συνολική αναθεώρηση του νόμου 4957/2022.
Ενίσχυση των εκπαιδευτικών και του δημόσιου σχολείου
Η ΕΛ.Α.Σ. προτείνει ακόμη:
- ένταξη των εκπαιδευτικών σε ειδικό μισθολόγιο,
- μικρότερα τμήματα στα σχολεία,
- αναβάθμιση της σχολικής στέγης,
- ενίσχυση της επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών,
- αναμόρφωση του συστήματος αξιολόγησης και παύση των πειθαρχικών διώξεων που συνδέονται με αυτό.
Έμφαση στη συμπεριληπτική εκπαίδευση
Η έκτη παρέμβαση αφορά την εκπαίδευση των παιδιών με αναπηρία και περιλαμβάνει:
- στελέχωση όλων των σχολείων με διεπιστημονικές ομάδες,
- ενίσχυση της παράλληλης στήριξης και των τμημάτων ένταξης,
- αναβάθμιση των ειδικών σχολείων,
- ανάπτυξη συνεργασιών μεταξύ ειδικής και γενικής εκπαίδευσης.
Με τις έξι αυτές παρεμβάσεις, η ΕΛ.Α.Σ. παρουσιάζει ένα συνολικό σχέδιο μεταρρύθμισης για την Παιδεία, το οποίο εστιάζει στη λειτουργία του Λυκείου, την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, τη διοίκηση των πανεπιστημίων, τη στήριξη των εκπαιδευτικών και την ενίσχυση της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης.